opinia polonisty o uczniu z dysleksją

Jego mowa była znacznie opóźniona. Uczęszczał do przedszkola, do klasy „0”. Na podstawie rozmów przeprowadzonych z wychowawcą chłopca z przedszkola ustaliłam, że agresywne zachowania chłopca miały miejsce także w klasie „0”. Miał problemy z przyswajaniem wiadomości i umiejętności, z głoskowaniem, literowaniem i liczeniem. W definicji Towarzystwa Dysleksji im Ortona, opublikowanej w 1994r. czytamy, że dysleksja „jest jednym z wielu różnych rodzajów trudności w uczeniu się. Jest specyficznym zaburzeniem o podłożu językowym, uwarunkowanym konstytucjonalnie”, która „charakteryzuje się trudnościami w dekodowaniu pojedynczych słów, co najczęściej OPINIA NAUCZYCIELA O UCZNIU / DZIECKU (zgodnie z Rozporządzeniem MEN z dnia 9 września 2017 w sprawie zasad organizacji i udzielania pomocy psychologiczno-pedagogicznej w publicznych przedszkolach, szkołach i placówkach – Dz. U.2017, poz. 1591; Rozporządzeniem MEN z dnia 7 podpis nauczyciela polonisty podpis wychowawcy klasy Do skierowania należy dołączyć co najmniej 2 sprawdziany ucznia ( ortograficzne, wypracowania klasowe). Uczeń do Poradni powinien dostarczyć na badania zeszyty z j. polskiego ew. dodatkowo z innych przedmiotów ( w miarę możliwości od najwcześniejszego OPINIA PEDAGOGICZNA o uczennicy z niepełnosprawnością intelektualną w stopniu umiarkowanym. Uczennica posiada orzeczenie o potrzebie kształcenia specjalnego z uwagi na niepełnosprawność intelektualną w stopniu umiarkowanym. Uczęszcza do klasy czwartej. Dziewczynka samodzielnie spożywa posiłki posługując się widelcem i łyżką. Quel Est Le Site De Rencontre Le Plus Populaire. Poradnie psychologiczno-pedagogiczne dla dzieci i młodzieży zajmują się wspomaganiem dydaktyczno-wychowawczej pracy nauczycieli. W tym celu poradnie wydają szereg dokumentów. Są to: orzeczenia dotyczące zmiany trybu kształcenia, orzeczenia do nauczania indywidualnego oraz opinie wnioskujące dostosowanie wymagań edukacyjnych do możliwości psychofizycznych ucznia, a także opinie w sprawie dostosowania wymagań dydaktycznych do specyficznych trudności w w sprawie dostosowania wymagań dydaktycznych do specyficznych trudności w uczeniu to tzw. "opinie o dysleksji". Pracuję w poradni psychologiczno-pedagogicznej jako psycholog i z codziennej praktyki wiem, że najwięcej kontrowersji budzą właśnie opinie dotyczące dysleksji. Niejednokrotnie nauczyciele sygnalizują, że opinie te są niezrozumiałe, nie wiadomo jak z nich korzystać. Niedawno ukazała się publikacja Marty Bogdanowicz i Anny Adryjanek pt. "Uczeń z dysleksją w szkole", która zgodnie z oczekiwaniem autorek ma pełnić rolę "poradnika nie tylko dla polonistów". Wg. mojej oceny jest to bardzo pożyteczna i potrzebna publikacja. Niemniej opinie wydawane przez poradnie powinny spełniać szereg warunków, które sprawią, że podawane w nich informacje będą czytelne i do końca zrozumiałe dla odbiorcy (nauczyciel, rodzic, uczeń).Dobra opinia to taka, która zawiera:- dane osobowe ucznia (imię i nazwisko, data i miejsce urodzenia, miejsce zamieszkania, klasa, szkoła);- podstawę prawną wydania opinii (np. Ustawa z dn. 23 sierpnia 2001r o zmianie ustawy o systemie oświaty ( nr 111 z dn. 6 X 2001r poz. 1194 art. 71b ust. 3b));- stwierdzenie, że na podstawie diagnozy psychologiczno-pedagogicznej rozpoznano dysleksję;- opisową charakterystykę możliwości intelektualnych ucznia ("mocne" i "słabe" strony);- charakterystykę stwierdzonych deficytów i próbę wyjaśnienia, jaki mają one wpływ na trudności ucznia (dysortografia, dysgrafia, trudności w czytaniu, dyskalkulia);- wskazówki do pracy z uczniem;- sposób dostosowania wymagań zaprezentować treść takiej opinii, która wg. mojej oceny spełnia powyższe data wydania opiniiOPINIApsychologiczno - pedagogiczna w sprawie dostosowania wymagań edukacyjnych do specyficznych trudności w uczeniu prawna:Ustawa z dn. 23 sierpnia 2001r o zmianie ustawy o systemie oświaty ( nr 111 z dn. 6 X 2001r poz. 1194 art. 71b ust. 3b) 1. Imię i nazwisko:2. Data i miejsce urodzenia:3. Imiona rodziców:4. Adres zamieszkania:5. Uczennica kl. ........... Szkoły Podstawowej Nr ..... w ....................Uzasadnienie opinii:W wyniku kompleksowego rozpoznania psychologiczno-pedagogicznego stwierdzono dysleksję rozwojową: specyficzne trudności związane z pisaniem (dysortografia), specyficzne zaburzenia zdolności matematycznych (obserwacje w kierunku dyskalkulii operacyjnej) oraz specyficzne zaburzenia techniki czytania. Ogólny rozwój intelektualny uczennicy na poziomie normy wiekowej. Dysharmonie w zakresie poszczególnych funkcji poznawczych. Dobry poziom czynnika rozumowania werbalnego: zasób słów, pojęć i wiadomości ogólnych, rozumienie podstawowych norm i zachowań społecznych, myślenie przyczynowo-skutkowe. Prawidłowe wykonywanie zadań testowych wymagających dobrej percepcji wzrokowej. Tempo pracy umysłowej oraz koncentracja uwagi w kontakcie indywidualnym odniesieniu do ogólnego poziomu możliwości intelektualnych uczennicy istotnie zaburzone są funkcje słuchowe (błędy w różnicowaniu struktury fonemowej, nieprawidłowa synteza głosek i sylab, mała pojemność słuchowej pamięci fonologicznej bezpośredniej).Deficyty funkcji słuchowych oraz nietrwała pamięć wzrokowa symboli i znaków graficznych są przyczyną popełnia następujące rodzaje błędów:- błędy ortograficzne I-ej kategorii u-ó, rz-ż, ch-h;- podwaja cząstki wyrazów np. "do widzedzenia" lub "słońcńcu";- zdarzają się błędy w łącznej i rozdzielnej pisowni;- myli litery - odpowiedniki głosek zbliżonych fonetycznie (b-p, d-t, dż-ć, sz-ż).Powyższe rodzaje błędów uczennica popełnia w pisaniu ze słuchu i pisaniu z pamięci. W pracach samodzielnych dziewczynki błędy są nieliczne, natomiast teksty przepisywane są poprawne pod względem czytania wolne (67/min). Uczennica czyta całościowo bez płynności. Powtarza początkowe cząstki wyrazów, dłuższe wyrazy zmienia na podobne graficznie. Mimo to rozumie czytane treści. Potrafi opowiadać ze szczegółami, prawidłowo przedstawia zależności problemy w nauce matematyki dotyczą: - trudności ze zrozumieniem poleceń w zadaniach napisanych jak i przeczytanych przez nauczyciela w trakcie sprawdzianu klasowego;- trudności w rozwiązywaniu bardziej złożonych zadań tekstowych (problemy z doborem odpowiedniej operacji matematycznej w celu rozwiązania zadania; dziecko wykonuje operację tylko wtedy, kiedy jest ona wyraźnie określona).Uczennica opanowała cztery podstawowe działania na liczbach, zna tabliczkę mnożenia, potrafi rozwiązywać proste zadania sytuacjach bezstresowych chętnie rozwiązuje kolejne zadania, szybko przypomina sobie potrzebne w nauce utrzymują się mimo bardzo dobrej motywacji dziecka do nauki oraz prawidłowej stymulacji ze strony środowiska domowego (systematyczna pomoc przy odrabianiu prac domowych).W związku z powyższym wnioskujemy konieczność dostosowania wymagań dydaktycznych do możliwości percepcji uczennicy. Wskazane jest aby:- nie zmuszać dziecka do czytania głośnego wobec całej klasy (może nic nie zrozumieć z przeczytanego tekstu, a sposób czytania może być znaczne gorszy niż bywa to w innych warunkach);- nie obniżać ocen za "brzydkie" pismo i błędy ortograficzne;- ocena z dyktand winna mieć charakter opisowy (wskazanie błędów, które będą materiałem do indywidualnej pracy związanej z ich poprawą);- wydłużać limit czasu na pisanie sprawdzianów (ew. zadawać mniej zadań);- sprawdziany pisemne najlepiej zastępować odpowiedziami ustnymi;- ocena w głównej mierze powinna dotyczyć poprawności wypowiedzi ustnych i strony merytorycznej prac pisemnych;- uwzględniać różnorakie czynniki wpływające na jakość pracy i doceniać włożony wysiłek;- w nauce matematyki stosować spiralne programy nauczania (do tych samych spraw wraca się często w sposób zróżnicowany i na różnych poziomach ogólności)."Programy spiralne są bardziej przydatne od programów liniowych. Liniowy styl nauczania (polegający na rozłożeniu treści nauczania na małe kawałki i podawaniu ich jeden po drugim, a potem powtórki i syntezy) jest całkiem nieskuteczny w przypadku dzieci z zasada postępowania z dzieckiem z dyskalkulią rozwojową na lekcjach matematyki powinna być następująca: budować na tym, co uczeń potrafi i robi dobrze oraz szukać dla niego takich pól działania, nawet poza matematyką, na których miałby szanse na osiągnięcie sukcesu i rozwijanie zaufania do samego siebie."W sytuacji egzaminów zewnętrznych uczennica ma prawo przystąpić do nich na warunkach i w formie dostosowanej do zdiagnozowanych mgr Elżbieta Wiącek Umieść poniższy link na swojej stronie aby wzmocnić promocję tej jednostki oraz jej pozycjonowanie w wyszukiwarkach internetowych: zmiany@ największy w Polsce katalog szkół- ponad 1 mln użytkowników miesięcznie Nauczycielu! Bezpłatne, interaktywne lekcje i testy oraz prezentacje w PowerPoint`cie --> (w zakładce "Nauka"). Dawniej to szkoła kierowała dziecko ma badania do poradni, po tym jak nabyła podejrzeń co do dających o sobie znać trudnościach dziecka z nauką. Dziś do poradni zgłaszają się rodzice i to oni decydują o przekazaniu szkole, czy też zatrzymaniu dla siebie, opinii poradni po diagnozie dziecka. Etapy badania diagnostycznego Badanie diagnostyczne dziecka składa się z kilku etapów. Psycholog pracujący w poradni w wywiadzie z rodzicami dziecka zbiera informacje o dotychczasowym jego rozwoju, bada sprawność intelektualną dziecka oraz dokonuje oceny funkcji leżących u podstaw czytania i pisania. Z kolei pedagog przeprowadza wywiad o postępach w nauce oraz ocenia poziom czytania i pisania, znajomość reguł ortograficznych, wiedzy z innych przedmiotów. Wizyta diagnostyczna dziecka w poradni nie rozwiązuje jednak wszystkich problemów. Na badania czeka się z reguły dość długo, przy czym pierwszeństwo badań mają gimnazjaliści i maturzyści, którym potrzebna jest aktualna opinia poradni do zbliżających się egzaminów. Dzieci młodsze oczekują więc w kolejce dłużej, w miarę wolnego terminarza pedagogów, psychologów, lekarzy. Badanie dziecka w poradni jest sytuacją sztucznie wytworzoną, często stresującą dla dziecka, jak i rodziców. Istnieje ryzyko, że rozemocjonowane dziecko nie poradzi sobie z postawionymi przed nim zadaniami tak dobrze, jak by to uczyniło w warunkach naturalnych, dobrze sobie znanych. Dochodzi do tego wycinkowość badania, nie obejmująca dyspozycji dziecka w większej przestrzeni czasowej, a tylko ograniczająca się do kilkugodzinnego pobytu dziecka w poradni. Opinia wydana przez poradnię ulega więc z tego powodu szybkiej dezaktualizacji. Dlatego tak istotne dla rzetelnej diagnozy jest zebranie przez badających dziecko specjalistów jak najwięcej informacji ukazujących prawdziwy obraz jego rozwoju i umiejętności. Tym bardziej ważne jest, by wziąć ze sobą do poradni jak najwięcej materiałów obrazujących poczynania dziecka. Są nimi w szczególności: kserokopie świadectw, opinia polonisty o uczniu, opinia wychowawcy klasy o uczniu, sprawdziany ortograficzne, zeszyty z języka polskiego od najwcześniejszego okresu nauki, materiały (zeszyty, ćwiczenia, prace) dokumentujące pracę terapeutyczną w domu i w szkole, opinia pedagoga, bądź psychologa szkolnego o dziecku, wytwory własne w przypadku dzieci młodszych (rysunki, książeczki do malowania itp.), inne dokumenty wymagane przez konkretną poradnię. Przygotowanie dziecka do wizyty By zredukować poziom stresu dziecka, już w domu warto przygotować je do wizyty w poradni: poinformować z kim się spotka, co będzie robiło, ile to zajmie czasu. Każdy szanujący się specjalista pracujący w poradni zdaje sobie sprawę z ograniczeń badania dzieci w placówce i sam zapewne (w drodze już wypracowanych własnych sposobów) postara się, by badane dziecko miało jak największy komfort psychiczny podczas spotkania z nim. Zapewne początek wizyty w poradni będzie dla dziecka niczym innym, jak swoistym spotkaniem towarzysko-zabawowym, kiedy to nabierze zaufania do badającego i oswoi się z nową sytuacją. Dopiero po tym czasie nastąpi badanie. Będąc pedagogiem szkolnym w szkole podstawowej często spotykam się z sytuacją, w której to sami rodzice konsultują z nauczycielami swoje podejrzenia o występowaniu u ich dzieci trudności dyslektycznych. Pokierowani do mojego gabinetu pytają się o zasadność badań w Poradni Psychologiczno-Pedagogicznej. W większości przypadków namawiam ich do wizyty w poradni, chociażby dla samouspokojenia. Zdaję sobie sprawę z licznych obaw rodziców, którzy pragną chronić swe dzieci od niepotrzebnych przykrych przeżyć. Tłumaczę jednak im i sobie, że lepiej jest rozpoznać problem u podstaw i nie dopuścić do jego pogorszenia, niż odpychać od siebie myśli o trudnościach dziecka i doczekać momentu, w którym nawet intensywna pomoc specjalistów nie będzie w stanie ich wyeliminować. Wizyta w Poradni Psychologiczno-Pedagogicznej nie jest przecież taka straszna… Zobacz także: Przyczyny dysleksji Ocenianie to trudna czynność dydaktyczna. Bywa określana przez nauczycieli wyzwaniem zawodowym. Wielu szkolnych polonistów ma rozbudzoną świadomość, że pomimo coraz większej profesjonalizacji działań, aby oceniać etycznie i obiektywnie, zdarza się im popełniać błędy podczas oceny osiągnięć uczniów. Nauczyciele języka polskiego podkreślają, że nic nie wzbudza większych negatywnych emocji oceniającego i ocenianego jak weryfikacja efektów kształcenia1. To doświadczenie, które potrafi zaburzyć relacje uczeń – nauczyciel, tworzy dystans pomiędzy uczestnikami procesu nauczania, przyczynia się do antagonizmów pomiędzy uczniami, wpływa na dzieci i młodzież demotywująco, zamiast zachęcać do bardziej efektywnych działań. Anna Janus-Sitarz zadała bardzo zasadne, choć retoryczne pytanie: czy we współczesnej edukacji polonistycznej można wyeliminować negatywne aspekty oceniania?2 O szkolnym ocenianiu Ocenianie jest czynnością skomplikowaną dla nauczyciela, chociaż funkcjonuje system punktowy, ocenianie kształtujące i precyzyjne kryteria otrzymania określonej oceny, a każda szkoła ma Wewnątrzszkolny System Oceniania. Wprawdzie po lekturze opracowań metodycznych szkolny polonista zyskuje pewność, że we współczesnej dydaktyce ocenianie stanowi formę otwartej komunikacji (zwłaszcza w przypadku oceniania kształtującego), ale praktyka szkolna dowodzi, że ta czynność wywołuje wiele dyskusji i kontrowersji. W tej perspektywie ewaluacja osiągnięć uczniów z dysleksją staje się zagadnieniem wymagającym tym większej finezji i transparentności. POLECAMY Indywidualizacja oceniania uczniów o specyficznych potrzebach edukacyjnych Ocenianie osiągnięć edukacyjnych uczniów ze specyficznymi trudnościami w uczeniu się jest wyzwaniem, zwłaszcza dla początkujących nauczycieli języka polskiego. Wzbudza szereg wątpliwości nawet u nauczycieli z dużym stażem zawodowym, a we współczesnej szkole nauczyciel nie może być bezradny, co więcej – zgodnie z założeniami systemu oświaty powinien dążyć do obiektywnej ewaluacji ucznia. Ocenianie uczniów z dysleksją jest uznawane przez młodych nauczycieli języka polskiego za czynność problematyczną i bardzo trudną. Wynika to z braku praktyki szkolnej w tej dziedzinie. Młodzi adepci profesji nauczycielskiej zwracają też uwagę na trudności w dotarciu do informacji o zasadach ewaluacji uczniów z trudnościami w czytaniu lub/i pisaniu (na takie kłopoty skarżą się studenci po praktykach zawodowych w szkole, nauczyciele stażyści, a nawet nauczyciele kontraktowi). Te głosy generują pytanie: jak oceniać efekty nauczania tej grupy uczniów na „godzinach polskiego”? Kiedy rozważa się kwestię oceniania osiągnięć edukacyjnych uczniów z dysleksją, trzeba niezwykle silnie zaakcentować indywidualizację oceniania. Jest ona konsekwencją indywidualizacji wymagań edukacyjnych stawianych tej grupie uczniów oraz indywidualizacji metod i form pracy. Zgodnie z zaleceniami dokumentów oświatowych nauczyciele powinni ustalić kryteria oceny dostosowane do możliwości danego ucznia z trudnościami w czytaniu i/lub pisaniu tak, jak opracowują dla niego program indywidualnych wymagań1. Ocenianie ucznia z dysleksją ma cechować wysoki stopień indywidualizacji. To oznacza, że nauczyciel ustala kryteria oceny na podstawie znajomości mocnych i słabych stron ucznia, jego zaangażowania w procesy nauczania-uczenia się oraz postępów lub stagnacji w działaniach korekcyjno-kompensacyjnych podejmowanych w ramach edukacji polonistycznej2. O czym należy pamiętać przed ocenianiem uczniów z dysleksją? Odpowiedź na to pytanie warto rozpocząć od przypomnienia kilku oczywistych, ale wciąż lekceważonych strategii pracy z tą grupą dzieci i nastolatków. W przypadku dysgrafii należy uczniom umożliwić przygotowanie prac pisemnych z wykorzystaniem sprzętu informatycznego (trzeba uświadomić młodemu pokoleniu konieczność sprawdzenia poprawności zapisu komputerowego pod względem ortograficznym – ważnym elementem strategii pracy z użyciem urządzeń mobilnych jest pokazanie dzieciom i młodzieży, że opcja weryfikacji zapisu na poziomie edytora tekstu nie zawsze jest poprawna). W przypadku bardzo nieczytelnego pisma można zachęcić ucznia do pisania drukowanymi literami (ta opcja sprawdza się przede wszystkim w szkole podstawowej, szczególnie podczas przygotowania krótszych form pisemnych i sporządzania notatek). Warto poruszyć kolejną istotną kwestię, która może mieć wpływ na ostateczną ocenę uczniów: wykształcenie nawyku korzystania ze słownika ortograficznego na każdej lekcji języka polskiego. Dla wielu szkolnych polonistów to postulat porównywalny z mitologicznymi syzyfowymi pracami, ale warto wprowadzić to rozwiązanie ze względu na wymierne efekty edukacyjne osiągane w perspektywie działań długofalowych. Jeżeli ucznia ze specyficznymi potrzebami edukacyjnymi nie zdoła zainteresować egzemplarz wydania książkowego, warto zachęcić młodego „tubylca cyfrowego” do słownika ortograficznego w wersji online. W wielu szkołach szkolni poloniści rezygnują z tej oczywistej opcji wsparcia dydaktycznego (zwolnienie tempa pracy, czasochłonność czynności, dekoncentracja uwagi), chociaż w celach kształcenia silnie akcentują rozwijanie nawyku wielokrotnego sprawdzenia prac przez ucznia ze specyficznymi potrzebami edukacyjnymi. Obecność słownika ortograficznego na ławce ucznia dyslektycznego i możliwość sprawnego sprawdzenia poprawności zapisu pozwala intensyfikować znajomość zasad ortograficznych i ma szansę przyczynić się do bardziej skutecznego ich stosowania podczas bieżących czynności lekcyjnych. Istotnym działaniem nauczyciela powinno być zachęcanie uczniów z trudnościami w czytaniu i/lub pisaniu do korzystania z innych słowników i kompendiów naukowych, nie tylko podczas realizacji prac domowych, ale również na lekcjach, także innych dydaktyk szczegółowych. Motywowanie uczniów do samokontroli jest ważnym i wciąż niedocenianym elementem strategii pracy z tą grupą dzieci i młodzieży. O jej znaczeniu niech świadczy fakt, że przysposabia młodego człowieka do samodzielnego kierowania procesem samokształcenia. Nie bez znaczenia jest wprowadzanie do edukacji uczniów ze specyficznymi potrzebami edukacyjnymi osiągnięć współczesnych multitechnologii. Jeżeli to możliwe, niech uczeń korzysta z narzędzi cyfrowych (aplikacji telefonicznych, gier komputerowych, dostępu do stron i do portali adresowanych dla dzieci i młodzieży z dysleksją, interaktywnych kart pracy itp.). Ich uaktywnienie w działaniach korekcyjno-rewalidacyjnych nie może i nie powinno wpływać negatywnie na ocenę końcową. Przeciwnie, powinno być postrzegane jako wartość dodana działań podejmowanych samodzielnie przez ucznia. Jak oceniać dłuższe formy wypowiedzi? Brak poprawności zapisu nie może dyskwalifikować prac pisemnych dzieci i młodzieży z dysleksją. W przypadku dłuższych form wypowiedzi pisemnej, które są istotnym elementem sprawdzenia poziomu wiedzy i umiejętności, część nauczycieli stosuje obniżoną tolerancję błędów, część szkolnych polonistów rezygnuje z uwzględniania aspektu poprawności ortograficznej i interpunkcyjnej. Nauczyciele zasadnie dowodzą, że trzy błędy ortograficzne w pisemnej pracy kontrolnej nie powinny przekreślać wysiłku ucznia z dysleksją, dla którego klasówka, test, a nawet kartkówka stanowi sytuację silnie stresogenną. Bardzo często wskazanie rezygnacji z oceny poprawności zapisu zawiera opinia z poradni pedagogiczno-psychologicznej, a z tym dokumentem polonista ma obowiązek się zapoznać i uwzględniać zawarte w nim wskazówki do pracy z młodym człowiekiem. Do błędów graficznych w pracach uczniów ze specyficznymi trudnościami w uczeniu się należą: dodawanie, opuszczanie, przestawianie liter, sylab lub całych wyrazów; mylenie liter: o podobnym kształcie (a – o, l – ł – t, n – r, m – n, u – w, e – ę, a – ą, i – j), dużych i małych (z wyjątkiem początku zdania), rzadziej używanych (h – H, f – F, L – F), odpowiedników głosek zbliżonych fonetycznie (b – p, d – t, w – f, g – k, dz– c, sz – s, i – y, ę – em – en, ą – om – on, ś – ź, ć – dź), różniących się w położeniu w stosunku do osi pionowej (p – b, d – b) lub poziomej (m – w, n – u, b – p, d – g, p – g); ominięcie drobnych elementów graficznych, w tym: oznaczania miękkości nad literami, kropek (dż, ż, i, j), „ogonków” przy literach ą lub ę i kreski (wężyka) przy literach ó, t lub ł; błędy dotyczące podziału wyrazu; utratę dźwięczności (kóska zamiast kózka, proźba zamiast prośba)*. *egzamin w klasie trzeciej gimnazjum w roku szkolnym 2014 ... – CKE // W wypowiedziach pisemnych uczniów z trudnościami w czytaniu i/lub pisaniu nauczyciel języka polskiego poddaje ewaluacji osiągnięty w procesie nauczania zakres wiedzy i umiejętności na podstawie ogólnych kryteriów merytorycznych. Ocenia wiedzę, dobór argumentów, logikę wywodu, treść, styl i kompozycję pracy. Polonista powinien wskazać kryteria oceny formy wypowiedzi pisemnej oraz napisać komentarz (niektórzy nauczyciele nazywają ten typ informacji zwrotnej recenzją). Chociaż dla części szkolnych polonistów przygotowanie rozbudowanej informacji opisowej jest działaniem czasochłonnym, warto podjąć trud, aby uczeń uzyskał niezbędne informacje o sposobie realizacji wypowiedzi pisemnej, jej poziomie merytorycznym i zakresie wymaganej korekty. Systematyczne ocenianie dłuższych prac pisemnych ma mobilizować uczniów z dysleksją do pilności i terminowego przygotowywania wypracowań. Ocenianie prac pisemnych jest ważne dla rozwoju dzieci i nastolatków ze specyficznymi potrzebami edukacyjnymi: każda dłuższa wypowiedź powinna być szczegółowo sprawdzona i omówiona, a komentarz zyskać formę opisową. Nauczyciel nie może też zapomnieć o motywującym aspekcie oceny. W informacji zwrotnej dla ucznia z dysleksją nauczyciel ma wskazać mocne strony pracy (to, co jest zrealizowane prawidłowo) oraz to, co należy uzupełnić i jakie błędy lub inne usterki uczeń powinien poprawić. Odwołując się do koncepcji kolorowej ortografii, warto stosować system graficznego zaznaczania kluczowych informacji. Błędy ortograficzne, które nauczyciel zaznaczy w poprawionej pracy pisemnej, powinny stać się przedmiotem działań korygujących i elementem składowym bieżących ćwiczeń, np. pisania z pamięci, pisania z komentowaniem czy też Dyktanda w 10 krokach3. Jak poradzić sobie z wydłużeniem czasu podczas form sprawdzających? W podstawowych dokumentach oświatowych nauczyciel języka polskiego znajduje zapisy o konieczności wydłużenia czasu pracy i większej liczbie dopuszczalnych błędów dla uczniów ze specyficznymi potrzebami edukacyjnymi. Poprawność ortograficzna i interpunkcyjna wypowiedzi pisemnej ma stanowić tylko niewielką część składową oceny końcowej (dzieci i nastolatki zazwyczaj wcześniej otrzymują dokładne informacje o procedurze oceny, z zaznaczeniem udziału punktów za poprawność ortograficzną i interpunkcyjną wypowiedzi). Podczas ewaluacji zewnętrznej są dopuszczalne trzy błędy ortograficzne (czwarty błąd oznacza 0 pkt) i cztery błędy interpunkcyjne4. Uczeń nie otrzymuje punktów, gdy popełni powyżej trzech błędów ortograficznych i powyżej czterech błędów interpunkcyjnych. Wiele błędów popełnianych przez uczniów ze specyficznymi potrzebami edukacyjnymi stanowią błędy graficzne, których wystąpienie nie obniża punktacji za walory poprawnościowe. Wielu nauczycieli zastanawia się, jak w praktyce szkolnej zapewnić uczniom z trudnościami w czytaniu i/lub pisaniu dłuższy czas na pisanie prac kontrolnych. To częsty dylemat: przedłużyć czas o 10 czy 15 minut (na przykład na przerwie) czy też zmniejszyć liczbę zadań w teście czy na sprawdzianie? Niektórzy szkolni poloniści wydłużają czas na pisanie prac kontrolnych w ten sposób, że uczniowie dyslektyczni kończą pisanie form sprawdzających na przerwach czy też następnej lekcji lub zajęciach pozalekcyjnych. Inni nauczyciele decydują się ograniczyć liczbę zadań, zazwyczaj o jedno lub dwa (w zależności od struktury testu lub koncepcji sprawdzianu). Polonistów cechuje świadomość, że dysponują ograniczonym czasem i chcąc zapewnić uczniom większy komfort pracy, redukują liczbę działań sprawdzających. Nauczyciele, którzy zgodnie z zapisami dokumentów oświatowych przestrzegają wytycznych o dłuższym czasie na pisanie prac kontrolnych, stwierdzają, że często nie mogą zapewnić uczniom z dysleksją optymalnych warunków pracy nad tekstem bądź zadaniami. Co ma wpływ na ocenę ze sprawdzianu? Odrębnym zagadnieniem do rozważenia jest sposób organizacji i przebiegu testów, sprawdzianów, a nawet kartkówek. Po lekturze artykułów z obszaru psychologii szkolnej wiadomo, że na ocenę końcową ma wpływ techniczny aspekt przeprowadzania form sprawdzających. W przypadku uczniów ze specyficznymi potrzebami edukacyjnymi nauczyciele powinni podzielić pakiet zadań na mniejsze części i przedkładać je sukcesywnie podczas sprawdzianów pisemnych. Oczywiście, uczeń otrzymuje informacje o procedurze z wyprzedzeniem, aby wiedział, że zadania przedłożone mu na początku nie są jedynymi zadaniami do realizacji. Trzeba uwzględnić istotny postulat psychologów szkolnych, że arkusze testów lub sprawdzianów dla uczniów dyslektycznych powinny zyskać wymiar zindywidualizowany. Rozwiązaniem optymalnym byłoby przygotowanie odrębnych kart pracy czy też spersonalizowanych zestawów zadań i ćwiczeń. Praktyka szkolna dowodzi, że z tego rozwiązania korzystają nieliczni szkolni poloniści. O wiele częściej zdarza się, że innowacyjni nauczyciele dostosowują arku... Pozostałe 70% treści dostępne jest tylko dla Prenumeratorów Co zyskasz, kupując prenumeratę? 6 wydań magazynu "Polonistyka" Dostęp do wszystkich archiwalnych artykułów w wersji online Możliwość pobrania materiałów dodatkowych ...i wiele więcej! Sprawdź Dziecko, które cierpi na dysleksję, cierpi nie tylko na lekcji języka polskiego, ale też na wielu innych lekcjach, takie dziecko zazwyczaj ma ogromne kłopoty ze skupieniem się na lekcji. Czasami niektórzy nauczyciele mogą traktować takie dziecko z niechęcią, nie wierząc w to, że dziecko w domu się uczy, a później na sprawdzianie nic nie umie. To co uczeń napisze na sprawdzianie to nie jest jego rzeczywista wiedza, a jedynie jej wycinek. Dziecko, u którego stwierdzono dysleksję, ma prawo aby zaopiekował się nim specjalista – między innymi pedagog, psycholog czy logopeda i ma prawo do swojej indywidualnej terapii w specjalistycznej poradni. Pojawiła się też możliwość, aby zwolnić dziecko z nauki drugiego języka ponieważ jest to dla takiego dziecka niemożliwe, aby poprawnie nauczyć się pisać i mówić w kilku językach. W teorii dziecko, u którego stwierdzono dysleksję, ma duże prawa. W praktyce jednak bywa różnie jeśli chodzi o możliwość ich realizacji. Bardzo wiele zależy między innymi od dyrektora szkoły i od nauczycieli. Jeżeli trafią się nauczyciele, którzy nie chcą współpracować z rodzicami, bywa trudno. Czasami nauczyciele starej daty nie uznają czegoś takiego jak dysleksja i nie chcą współpracować z dzieckiem w zakresie realizacji zaleceń z poradni. N ajważniejsza dla takiego dziecka jest aktualna opinia z poradni psychologiczno-pedagogicznej która stwierdza i opisuje dolegliwości i trudności ucznia. Dziecko musi podjąć systematyczną pracę a opinia jest pomocna i stwierdza co właściwie należy robić w domu i w szkole. Zdarza się także, że to rodzice nie chcą dopuścić do siebie informacji, że dziecko ma jakiś problem i wymaga specjalistycznej pomocy. Takie podejście jest bardzo złe, ponieważ w ten sposób nie można dziecku pomóc. Dla dziecka, które cierpi na dysleksję, bardzo dużym przywilejem jest to, że dziecko ma wydłużony czas na sprawdzianie, przystosowanie arkusza polega między innymi na zastosowaniu większej czcionki i innym układzie graficznym egzaminu. Nauczyciel wspiera ucznia czytając mu pytania. Dziecko cierpiące na dysleksję jest w stanie być wspaniałym uczniem i później wspaniałym studentem i pracownikiem, jeśli tylko spotka na swojej drodze wspierających nauczycieli. Bardzo często zdarza się, że osoby cierpiące na tę dolegliwość jako dorośli robią kariery inżynierskie. Raczej nie spełniają się na studiach humanistycznych chociaż być może są wyjątki od tej reguły. Takie osoby zazwyczaj już zawsze będą robić błędy i niewyraźnie pisać. Jednak nie musi być to przeszkoda w normalnym życiu i w normalnym funkcjonowaniu w miejscu pracy. Jeśli tylko dyrektor, rodzice i nauczyciele zjednoczą siły, dziecko z trudnościami może wspaniale funkcjonować w szkole i poza szkołą. Nie wolno też dopuścić do trudnych relacji z rówieśnikami. fot. Fotolia Zgodnie z ubiegłorocznym rozporządzeniem ministra edukacji narodowej zmienia się zasada wydawania opinii o dysleksji przez poradnie psychologiczno-pedagogiczne. Od 1 września 2011 roku poradnia nie będzie mogła samodzielnie wydać opinii o dysleksji dziecka bez wiedzy szkoły. Uzasadniony wniosek o opinię będzie trzeba złożyć na biurku dyrektora szkoły. Konieczna będzie również opinia rady pedagogicznej. Dopiero po uzyskaniu tych dokumentów rodzice będą mogli udać się do poradni. Do 31 sierpnia jest czas na uzyskanie opinii o dysleksji w poradni psychologiczno-pedagogicznej bez konieczności składania podania do szkoły. Do 31 sierpnia będzie on rozpatrzony na aktualnie obowiązujących przepisach. Opinia będzie ważna po 1 września. Źródło: /ah Przeczytaj: Z pamiętnika dyslektyka

opinia polonisty o uczniu z dysleksją